Reklama

Wokół piątego przykazania

Niedziela łomżyńska 17/2001

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Ogłoszony w 1992 r. Katechizm Kościoła Katolickiego wywołał wiele dyskusji m.in. wokół pięciu przykazań kościelnych. Jej zakres został jeszcze rozszerzony po wydaniu Corrigendy, czyli tekstów poprawek zatwierdzonych przez Kongregację Nauki Wiary pismem z 25 kwietnia 1998 r. oraz opublikowaniu w 1999 r. Katechizmu dla dorosłych, który stanowi polską adaptację Katechizmu Kościoła Katolickiego. Ostatecznie, w zatwierdzonym przez Komisję Episkopatu Polski ds. Wychowania Katolickiego Katechizmie dla dorosłych, tekst pięciu przykazań kościelnych otrzymał następujące brzmienie:

"1. W niedziele i święta obowiązkowe we Mszy św. nabożnie uczestniczyć i od prac służebnych się powstrzymywać.

2. Przynajmniej raz w roku spowiadać się.

3. Przynajmniej raz w roku Komunię św. przyjąć.

4. Posty nakazane zachowywać.

5. Potrzebom materialnym Kościoła zaradzać" (s. 200).

Zaprezentowane przykazania różnią się zatem od tych, które przyswajaliśmy sobie jeszcze kilka lat temu, np. podczas nauki katechizmu przed I Komunią św. Na nich m.in. kształtowaliśmy nasze chrześcijańskie życie, można nawet powiedzieć - wyrośliśmy. Nic więc dziwnego, że nowe ujęcie prawa pozytywnego, "(...) które ma na celu zagwarantowanie niezbędnego minimum ducha modlitwy i wysiłku moralnego we wzrastaniu miłości Boga i bliźniego oraz wspomagania Kościoła", jest powodem wielu dyskusji. Osoby zabierając głos w tej sprawie można podzielić na trzy grupy. W pierwszej znajdują się zwolennicy i zarazem obrońcy nowego ujęcia przykazań kościelnych. Grupa druga to ludzie domagający się stosownych wyjaśnień. Z kolei do grupy trzeciej można zaliczyć tych, którzy odnoszą się krytycznie do zaistniałych zmian. Szczególnie dużo kontrowersji pojawia się w odniesieniu do piątego przykazania: "Potrzebom materialnym Kościoła zaradzać" (Katechizm dla dorosłych, s. 200). Pytania, jakie najczęściej tutaj padają, oscylują wokół następujących problemów: Dlaczego Kościół domaga się, aby zaradzać jego potrzebom materialnym? Czy w Wielkim Poście można już teraz urządzać zabawy? Dlaczego nastąpiła zmiana przykazań kościelnych?

Dokładne wyjaśnienie tych kwestii przekracza ramy niniejszej wypowiedzi. Poza tym można je będzie odnaleźć w specjalistycznej literaturze teologicznej. Ogólne zaś odniesienie się do nich pozwala najpierw zauważyć, iż w porównaniu ze wspomnianą tu Corrigendą polska adaptacja Katechizmu Kościoła Katolickiego zawęża nieco brzmienie omawianego przykazania. Według Corrigendy, "Piąte przykazanie kościelne ( ´Wierni są zobowiązani dbać o potrzeby Kościoła´) mówi, że wierni powinni dbać o potrzeby materialne Kościoła, każdy według swoich możliwości". Jednakże w jednej i drugiej wersji istota pozostaje ta sama.

Zmiana treści piątego przykazania nie oznacza jednak, że Kościół pomniejsza pokutny charakter Wielkiego Postu. W nowym ujęciu treść obowiązującego poprzednio przykazania: "W czasach zakazanych zabaw hucznych nie urządzać" można zawiera się w czwartym przykazaniu: " Posty nakazane zachowywać". Taki wniosek znajduje mocne potwierdzenie w sformułowaniach Corrigendy, która podaje, że "Czwarte przykazanie kościelne (´W dni pokuty wyznaczone przez Kościół wierni są zobowiązani powstrzymywać się od spożywania mięsa i zachować post´) zabezpiecza okresy ascezy i pokuty, przygotowujące nas do uroczystości liturgicznych" ( Corrigenda, nr 2043).

Pewnego wyjaśnienia domaga się także motyw, jaki zdeterminował zmiany w określeniu pięciu przykazań kościelnych, w tym interesującego nas szczególnie piątego przykazania. Katechizm Kościoła Katolickiego, jak też Corrigenda oraz Katechizm dla dorosłych, formułując piąte przykazanie kościelne, odwołują się do kodeksu prawa kanonicznego. Dokładna lektura kanonów 1249-1251 pozwoli na lepsze zrozumienie obowiązującego obecnie czwartego przykazania, zaś kanon 222 kodeksu prawa kanonicznego pełniej ukazuje naukę przykazania piątego. Uzasadnienie zmian w określeniu pięciu przykazań kościelnych odnajdujemy również, chociaż pośrednio, w konstytucji apostolskiej Jana Pawła II Fidei depositum, ogłoszonej z okazji publikacji Katechizmu Kościoła Katolickiego. Ojciec Święty zauważa tu m.in., że katechizm ma "(...) rozjaśniać światłem wiary nowe sytuacje i problemy, które w przeszłości nie istniały". Właśnie dlatego jego "(...) treść jest często ujęta w ´nowy´ sposób, by odpowiadać na pytania stawiane przez naszą epokę" ( Fidei depositum).

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2001-12-31 00:00

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Dwuimienny Apostoł

Niedziela Ogólnopolska 34/2020, str. VIII

Adobe Stock.pl

24 sierpnia obchodzimy święto św. Bartłomieja, apostoła. Nowy Testament zna go również pod imieniem Natanael.

Nie mamy zbyt wielu informacji nt. tego Apostoła. W Ewangeliach występuje on pod dwoma imionami – jako Bartłomiej i jako Natanael (tzw. tradycja Janowa). To z pewnością jedna i ta sama osoba. Hebrajsko-aramejskie imię apostoła Bartłomieja oznacza po prostu „Syn Tolmaja”. Natanael to także semickie słowo, które tłumaczymy jako „Bóg dał”. Prawdopodobnie jego pełne imię brzmiało Natanael - syn Tolmaja.
CZYTAJ DALEJ

Bałam się mistyki - ona i tak mnie znalazła. O filmie „Mistyczka” i kobiecie, której historii nie chciałam opisać

2026-08-22 22:19

[ TEMATY ]

felieton

Alicja Lenczewska

Mat.prasowy

Dorota Chotecka-Pazura jako Alicja Lenczewska

Dorota Chotecka-Pazura jako Alicja Lenczewska

Jest w „Mistyczce” - filmie zrealizowanym przez Rafael Film o Alicji Lenczewskiej - jedna scena, po której nie sposób wyjść z kina obojętnym. Alicja zamawia Mszę świętą i wypowiada: „Chcę ofiarować swoje życie za życie mojego brata”.

Kilkanaście lat temu otrzymałam propozycję od jednego z wydawnictw, bym napisała biografię Alicji Lenczewskiej. Odmówiłam. Bałam się, i mówię to bez wstydu, że nie mam kompetencji, żeby pisać o kimś, kto rozmawia z Jezusem. Historię potrafię zweryfikować w archiwum, relację świadka mogę nagrać i opisać, medialne studium przypadku mogę przygotować, ale mistyka? Ona nie zostawia po sobie akt. Zostawia tylko zeszyty, w których ktoś zapisuje zasłyszane z Góry słowa. Gdy odmówiłam wydawcy, miałam poczucie, że w ten sposób zamknęłam ten temat na zawsze.
CZYTAJ DALEJ

Ponad tysiąc osób na „Łódzkim Lecie Organowym”

2026-08-24 09:32

[ TEMATY ]

koncert organowy

archidiecezja łódzka

muzyka kameralna

Joanna Popławska

Ponad tysiąc osób na koncertach „Łódzkiego Lata Organowego”

Ponad tysiąc osób na koncertach „Łódzkiego Lata Organowego”

Ponad tysiąc osób uczestniczyło w pięciu koncertach pierwszej edycji „Łódzkiego Lata Organowego 2026”. Finałowy koncert odbył się 23 sierpnia w kościele pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Łodzi. Przy historycznych organach Braci Walter z 1896 roku wystąpił Michał Kocot, znakomity organista i klawesynista, laureat międzynarodowych konkursów oraz wykładowca akademicki.

Artysta zaprezentował program obejmujący dzieła różnych epok i stylów. Publiczność usłyszała m.in. „Koncert włoski” Johanna Sebastiana Bacha, utwory Wolfganga Amadeusa Mozarta i Felixa Mendelssohna, „Dialogue sur le Grand Chœur et les Flûtes” łódzkiego kompozytora Krzysztofa Grzeszczaka, a także „Sortie improvisée” Pierre’a Pincemaille’a.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję